Współcześnie ludzie cenią sobie w życiu wygodę i unikają dyskomfortu. Często wręcz panicznie obawiają się bólu fizycznego. Mnogość tabletek, żeli, zastrzyków znieczulających w trakcie zabiegów medycznych, pomaga uporać się z tym lękiem i szybko zlikwidować ból gdy tylko się on pojawi.


Coraz większą popularnością cieszą się kliniki leczące przewlekły ból występujący w wielu chorobach somatycznych. Brak bólu wpływa kojąco na nasze ciało i samopoczucie. Człowiek, który nie odczuwa bólu jest szczęśliwszy i bardziej chętny do działania.

Przy takim zestawie danych, trudno zrozumieć postawę wielu osób które poszukują albo nieświadomie prowokują sytuacje i zdarzenia mogące zadać im ból zarówno fizyczny jak i psychiczny. Osoby o takich skłonnościach określa się mianem osobowości o strukturze masochistycznej. Cechą charakterystyczną tej osobowości jest przeżywanie i mówienie innym o swoim cierpieniu.

Takie osoby mają skłonność do użalania się nad sobą, przeżywania uczuć złości, urazy i oburzenia wobec sytuacji, która je spotkała. Widzą siebie samych jako niesłusznie cierpiące, prześladowane przez pech, wrobione przez innych, nie widząc przy tym swojego udziału. Często takie zachowanie wzbudza u innych uczucie irytacji i złości, prowokując atak. Odczytywane jest to przez osobę masochistyczną jako odrzucenie przez co jeszcze bardziej pogrąża się w cierpieniu.

Trzeba zaznaczyć, że osoba o cechach masochistycznych, świadomie nie chce oddziaływać w ten sposób na otoczenie. Świadomie chce tylko poinformować innych o swoim cierpieniu, jednak częstotliwość i sposób podania tej informacji karze wnioskować, że kryje się za tym coś więcej. Nieuświadomionym powodem takich zachowań jest chęć zwrócenia na siebie uwagi, co chroni taką osobę przed utratą relacji z innymi.

Osoba masochistyczna w nieuświadomionym konflikcie wewnętrznym, woli przeżywać cierpienie zadawane przez innych, niż skonfrontować się z poczuciem straty i odrzucenia. Dzięki psychoterapii i po zastosowaniu analitycznych technik, możliwe jest wydobycie tego konfliktu, ze sfery nieświadomej do świadomości.

Jednym z mechanizmów kształtowania się osobowości o cechach masochistycznych są rodzice, na ogół chłodni emocjonalnie, którzy niechętnie i niezbyt troskliwie opiekują się swoimi dziećmi. Często w takich rodzinach dochodzi do odwrócenia ról, w których dziecko czuje się odpowiedzialne za swoich rodziców. Jednak ci sami rodzice, w sytuacji gdy ich dziecko jest chore bądź uległo jakiemuś wypadkowi (cierpi), potrafią okazać rodzicielskie ciepło i troskę.

Dziecko uczy się, że choć na ogół jest przez rodziców pomijane i odrzucane, to przynajmniej w chwilach cierpienia może liczyć na ich miłość. Taki mechanizm może ulec utrwaleniu i przeniesieniu na relacje z innymi ludźmi w dorosłym życiu.

Bibliografia:
McWilliams. Nancy. (2009) Diagnoza Psychoanalityczna. Gdańsk: Wydawnictwo Psychologiczne

Autor artykułu: Damian Bobak
http://damianbobak.pl